Diễn biến từ cuối tháng 3 đến suốt tháng 4 năm 1975 đầy kịch tính với tin tức chiến sự vẽ nên ngọn lửa mặt trận ngày một nhích gần đô thành Sài Gòn, đài phát thanh trong nước và quốc tế, các nhật trình cập nhật tin đăng tải liên tục về chiến sự.

Lật dở các trang báo cũ, tái hiện phần nào không khí căng thẳng khẩn trương của tháng Tư để rồi kết thúc chiến tranh vào cuối tháng - ngày 30/04.

Trong dòng tin đầy mùi thuốc súng đó, tôi chú ý về lời kêu gọi cứu trợ đồng bào vang lên ở một nhật trình. Chùa Phổ Minh viện tình thương nhân loại đồng bào kêu gọi cho hoạt động cứu trợ nhân đạo khẩn cấp.

Ảnh tác giả chụp góc nhật trình in tháng 4/1975 tại Sài Gòn
Ảnh tác giả chụp góc nhật trình in tháng 4/1975 tại Sài Gòn

Dòng người di tản, nạn nhân chiến tranh, mọi thứ hỗn loạn trong “thảm hoạ nhân đạo” ở Miền Nam, người lo tản cư, kẻ gấp rút tìm đường ra nước ngoài, nhưng thật an yên vì còn đó - một ngôi chùa ở thủ đô VNCH đã phát đi thông điệp kêu gọi và tổ chức cứu trợ nhân đạo đăng trên nhật trình.

Ảnh: Facebook

Chùa Phổ Minh ở Gò Vấp với lối kiến trúc đặc trưng, có tháp cao 12 m, thuộc về hệ phái Nam Tông. Chùa khai sơn tạo tự từ năm 1934, thời thuộc địa và hiện nay là một chốn Phật nổi tiếng ở Sài Gòn, có những hoạt động từ thiện sâu rộng. Hòa thượng Trụ trì Thích Thiện Tâm có học vị tiến sĩ, đương nhiệm Phó Chủ tịch HĐTS T.Ư - GHPGVN, bậc xuất gia hiền từ đức độ, uyên bác và có uy tín lớn.

Nhưng từ lâu, mốc tháng 4/1975, Chùa Phổ Minh đã có những hoạt động vị nhân sinh phục vụ đồng bào, ngay cả trong đỉnh điểm khủng hoảng, cận kề ngày 30/04 vẫn đăng lời kêu gọi cứu trợ.

Dòng nhật trình đã hiển rõ tính Phật rõ ràng giữa cõi phàm tình, thay vì chăm chú vào dòng thác tin số liệu về xe pháo, thương vong, biến cố chính trị, dịch chuyển chiến trường, tôi đọc đi đọc lại lời kêu gọi từ thiện của ngôi chùa.

Những ngày tháng 4 năm 2026, tôi thấy mình thật may mắn khi đã đủ duyên một lần đến lễ Phật ở chốn thiêng, Chùa Phổ Minh ở TP.HCM

Tác giả: Nguyễn Thành Công