Trao đổi – Nghiên cứu
Số người theo Phật giáo suy giảm từ góc nhìn dữ liệu và tôn giáo
Tuy nhiên, nhiều học giả cũng cho rằng sự hiện diện của Phật giáo trên thế giới không chỉ được đo lường bằng số lượng tín đồ, mà còn thể hiện qua ảnh hưởng văn hóa, triết học và tinh thần của giáo lý nhà Phật đối với đời sống hiện đại.
-
Sơ quát về ý nghĩa tên gọi kinh Kim Cang qua Duy Thức Học
Đức Phật dạy ngài Tu Bồ Đề: “Kinh này tên là Kim Cang Bát Nhã Ba La Mật. Các ông cứ nên theo danh tự ấy mà phụng trì. Bởi vì sao? Tu Bồ Đề! Phật thuyết Bát Nhã Ba La Mật tức chẳng phải Bát Nhã Ba La Mật, ấy gọi tên là Bát Nhã Ba La Mật.
-
Xá lợi của đức Phật
Xá Lợi không chỉ là tàn thân vật chất, mà chính là biểu tượng linh thiêng của sự hiện hữu bất diệt nơi đức Phật.
-
Hiếu đạo – mạch nguồn dân tộc và bản sắc làng quê
Chữ Hiếu đi từ mái tranh quê nghèo đến tiếng chuông chùa Vu Lan, từ bữa cơm sum họp đến kinh điển Phật giáo. Chữ Hiếu đã trở thành cầu nối hai dòng chảy: hồn quê Việt Nam và hồn Phật từ bi trí tuệ.
-
Tứ nhiếp pháp với chính quyền địa phương hai cấp
Một bộ máy tinh gọn là điều kiện cần thiết và cấp bách; một bộ máy có đạo lý mềm là điều kiện đủ. Tứ nhiếp pháp không phải phụ trợ, mà là hệ điều hành mềm giúp chuyển lời hứa cải cách thành trải nghiệm hằng ngày của Nhân dân.
-
Nhân quả và bản giao hưởng bí mật của thế kỷ XXI
Hạnh phúc cá nhân không phụ thuộc vào hoàn cảnh, mà gắn chặt với đạo đức và sự tự chủ tâm linh. Đây cũng là lý do trong đời sống hiện đại, ngày càng nhiều người quay về với thiền, lối sống giản dị – như một cách gieo lại nhân lành cho chính mình.
-
Tiến trình Việt hóa dòng Thiền Trúc Lâm
Khác với Phật giáo Ấn Độ và Trung Hoa – vốn thiên về siêu hình học – Thiền phái Trúc Lâm nhấn mạnh tính thực tiễn, hành xử gắn với đời sống.
-
Con đường Bồ tát hạnh giữa cuộc đời
Bồ tát hạnh không chỉ chính là lý tưởng tôn giáo hay đạo đức cá nhân, mà có thể trở thành nền triết lý vận hành đất nước: định hướng hành vi của cá nhân, dẫn dắt chính sách của nhà nước, và định hình bản sắc Việt Nam trên trường quốc tế.
-
Tuệ quyền pháp trị
Tuệ quyền – không phải là một hệ thống thay thế pháp quyền, mà là nội lực khai sáng, truyền đạo lý vào trong thể chế. Nếu pháp quyền bảo đảm “cái đúng” trong tổ chức xã hội, thì tuệ quyền bảo đảm “cái thiện” và “cái minh” trong vận hành xã hội.
-
Tuệ giác Phật giáo góp nền tảng phát triển bền vững
Tuệ giác phật giáo nhấn mạnh vai trò của giác ngộ trong công việc giải thoát con người khỏi vòng luân hồi sinh tử (samsāra).
-
Giới - Định - Tuệ: Trụ cột mềm kiến tạo xã hội minh triết
“Thế giới không cần thêm một tôn giáo, nhưng cần một trật tự đạo lý mới. Không cần thêm một cuộc cách mạng kỹ thuật, mà cần một cuộc phục hưng đạo lý tỉnh thức.”
-
Tầm quan trọng của Phạm Võng Kinh đối với hàng xuất gia
Đối với những ai đã phát tâm thọ giới phải thường xuyên thọ trì để không bị quyên mất, không chỉ những ngày Bố-tát thuyết giới, mà trong tất cả thời nếu rảnh đều nên thường xuyên tụng niệm để không xao nhãng đối với giới luật.
-
Xả: Trí tuệ buông và sức mạnh giữ
Người có XẢ thì làm mà không cần ghi công, giúp mà không mong đền đáp, đau mà không oán giận.
-
Hỷ: Nụ cười hồi sinh cộng đồng
Trong hệ giá trị TỪ – BI – HỶ – XẢ, HỶ là bước trung gian khéo léo chuyển cảm xúc thiện lành sang chính sách, từ tâm thức đạo đức đến năng lực thể chế.
-
BI: Năng lượng thu phục, thiết kế và chuyển hóa xã hội
Từ Bi không phải khẩu hiệu đạo đức, mà là năng lực cấu trúc lại thể chế theo hướng nhân bản, đồng thuận và bền vững hơn.
-
TỪ: Trục đạo đức học phổ quát và hiện sinh
TỪ không chỉ là khái niệm đạo đức, mà là nền tảng triết học hành động; không dừng ở tu tập cá nhân, mà hướng đến thiết kế xã hội bền vững; không là lý tưởng mơ hồ, mà là chuỗi hành động được hệ thống hóa.
-
So sánh Thiền Phật giáo và thiền MBI trong điều trị bệnh tâm thần
Thiền truyền thống Phật giáo lẫn thiền hiện đại trong các mô hình MBI đều đóng vai trò thiết yếu trong công cuộc chăm sóc và chuyển hóa sức khỏe tâm thần.
-
Nguyên nhân suy tàn của Phật giáo cuối đời Trần
Tuy nhiên, theo quy luật “thịnh suy”, Phật giáo cuối thời Trần đã không còn giữ được vai trò chủ đạo trong đời sống xã hội. Vấn đề được đặt ra, đâu là nguyên nhân suy tàn của Phật giáo cuối đời Trần?
-
Sự biến đổi đời sống tôn giáo ở Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hóa
Việc quan tâm vấn đề toàn cầu hoá tôn giáo giúp cho mỗi quốc gia có cách ứng xử linh hoạt nhằm biến những thách thức thành cơ hội để hội nhập và phát triển.
-
Tịnh hóa tam nghiệp và lộ trình giác ngộ
Trí tuệ phát sinh khi tam nghiệp được chính niệm soi sáng. Và ngược lại, có trí tuệ thì tam nghiệp hành xử một cách đúng đắn và chân thật.
-
Pháp Bố tát theo tinh thần Luật tạng Pali và Tứ phần luật
Từ góc độ luật học Phật giáo, việc khảo sát pháp Bố-tát trong Luật tạng Pāli và Tứ phần Luật không chỉ cho thấy sự tương đồng về nguyên tắc và mục đích, mà còn phản ánh các dị biệt về hình thức, cấu trúc nghi lễ và bối cảnh phát triển lịch sử.
