Tăng sĩ Phật giáo kêu gọi “chính trị lắng nghe” giữa bối cảnh xung đột quốc tế gia tăng

Trong bối cảnh những căng thẳng và đối lập ngày càng gia tăng trong đời sống chính trị, một hội thảo về tinh thần Hòa Tranh (和諍) - triết lý dung hòa khác biệt trong Phật giáo đã được tổ chức ngay tại Quốc hội Hàn Quốc nhằm tìm kiếm giải pháp cho các xung đột xã hội.

Dòng Jogye (Tổng quản lý Hòa thượng Jinwoo), Quốc hội Jeonggakhoe (Chủ tịch Lee Heon-seung) và Ủy ban Hòa giải của Dòng Jogye (Chủ tịch Hòa thượng Jeong Man) đã tổ chức một hội thảo hòa giải với chủ đề
Dòng Jogye (Tổng quản lý Hòa thượng Jinwoo), Quốc hội Jeonggakhoe (Chủ tịch Lee Heon-seung) và Ủy ban Hòa giải của Dòng Jogye (Chủ tịch Hòa thượng Jeong Man) đã tổ chức một hội thảo hòa giải với chủ đề "Hòa giải: Vượt qua khác biệt để cùng tồn tại" tại Quốc hội, trung tâm chính trị.

Ngày 04/03, Jogye Order of Korean Buddhism (tạm dịch: Giáo phái Jogye của Phật giáo Hàn Quốc), cùng với hội Phật tử Quốc hội Jeonggak Association và Ủy ban Hòa Tranh của tông phái này đã tổ chức Hội thảo Hòa Tranh với chủ đề: “Hòa hiểu - vượt qua khác biệt để cùng tồn tại”.

Sự kiện quy tụ hơn 600 người tham dự, bao gồm các nghị sĩ Quốc hội, tăng sĩ và đông đảo phật tử đến từ các ngôi chùa lớn như Jogyesa Temple và Bongeunsa Temple.

Một số nghị sĩ tham dự chia sẻ rằng sự hiện diện của chư tăng tại Quốc hội giống như “tiếng chuông cảnh tỉnh”, nhắc nhở các nhà làm chính sách nhìn lại thực trạng đối đầu và chia rẽ đang diễn ra trong đời sống chính trị.

Lời kêu gọi vượt qua chia rẽ

Trong phát biểu khai mạc, Hòa thượng Jinwoo - Tổng vụ trưởng của Jogye Order of Korean Buddhism nhấn mạnh rằng xã hội hiện đại đang phải đối mặt với nhiều thách thức như chủ nghĩa cá nhân, phân hóa ý thức hệ và bất bình đẳng kinh tế.

Trong bài phát biểu chúc mừng, Hòa thượng Jinwoo, người đứng đầu Văn phòng Tổng vụ, nhấn mạnh: “Hòa thượng Wonhyo đã từng trình bày khuôn khổ tư tưởng vĩ đại gọi là Hwajaeng giữa lúc xung đột gay gắt” và “Hwajaeng là con đường thừa nhận sự khác biệt và hướng tới chân lý cao cả hơn, là trí tuệ vượt lên trên xung đột và đạt được sự hài hòa, chính là con đường mà thời đại này cần”.
Trong bài phát biểu chúc mừng, Hòa thượng Jinwoo, người đứng đầu Văn phòng Tổng vụ, nhấn mạnh: “Hòa thượng Wonhyo đã từng trình bày khuôn khổ tư tưởng vĩ đại gọi là Hwajaeng giữa lúc xung đột gay gắt” và “Hwajaeng là con đường thừa nhận sự khác biệt và hướng tới chân lý cao cả hơn, là trí tuệ vượt lên trên xung đột và đạt được sự hài hòa, chính là con đường mà thời đại này cần”.

Theo Hòa thượng, những yếu tố này đang làm gia tăng lời lẽ chỉ trích và thù hận, đe dọa sự ổn định của cộng đồng. Đặc biệt, khi xung đột xảy ra ngay trong lĩnh vực chính trị, nơi lẽ ra phải tạo ra sự đồng thuận xã hội thì điều đó dễ khiến người dân cảm thấy bất an và mệt mỏi.

Hòa thượng nhắc lại tư tưởng của Đại sư Wonhyo, người từng đưa ra khái niệm Hòa Tranh như một phương thức vượt qua tranh chấp học thuật và tư tưởng trong Phật giáo.

Theo đó, Hòa Tranh không nhằm xóa bỏ sự khác biệt, mà thừa nhận sự khác biệt để hướng tới chân lý lớn hơn, qua đó kiến tạo sự hài hòa trong cộng đồng.

“Đó chính là con đường mà thời đại hôm nay đang cần đến”, Hòa thượng nhấn mạnh.

Chính trị lắng nghe” - tinh thần Hòa hiểu trong thực tiễn

Hòa thượng Jeongman, Chủ tịch Ủy ban Hòa Tranh của Jogye Order of Korean Buddhism, cho biết mục tiêu của ủy ban là đưa lý tưởng Phật giáo vào giải quyết các xung đột thực tiễn trong xã hội.

Hòa thượng Jeong Man, Chủ tịch Ủy ban Hòa giải, cho biết: “Hội thảo này được tổ chức như một diễn đàn để thảo luận các vấn đề hiện tại từ góc độ hòa giải, chia thành hai lĩnh vực: chính trị và kinh tế/xã hội. Chúng tôi hy vọng sẽ nêu bật sự cần thiết của việc ‘lắng nghe chính trị’ bất kể đảng cầm quyền hay đảng đối lập nào trong Quốc hội, cái nôi của nền chính trị”.
Hòa thượng Jeong Man, Chủ tịch Ủy ban Hòa giải, cho biết: “Hội thảo này được tổ chức như một diễn đàn để thảo luận các vấn đề hiện tại từ góc độ hòa giải, chia thành hai lĩnh vực: chính trị và kinh tế/xã hội. Chúng tôi hy vọng sẽ nêu bật sự cần thiết của việc ‘lắng nghe chính trị’ bất kể đảng cầm quyền hay đảng đối lập nào trong Quốc hội, cái nôi của nền chính trị”.

Theo Hòa thượng, nếu mỗi cá nhân nuôi dưỡng được sự bình an trong tâm thì quá trình hòa giải và hội nhập xã hội cũng trở nên khả thi hơn.

Hội thảo lần này được chia thành hai phần thảo luận chính:

+ Chính trị và cơ chế quản trị

+ Kinh tế - xã hội và truyền thông

Qua đó, các diễn giả mong muốn thúc đẩy một nền “chính trị biết lắng nghe”, vượt qua ranh giới đảng phái.

Phó Chủ tịch Quốc hội Hàn Quốc, ông Joo Ho-young, thẳng thắn thừa nhận rằng hội thảo khiến ông cảm thấy như một lời cảnh tỉnh đối với Quốc hội.

Ông Joo Ho-young, Phó Chủ tịch Quốc hội, phát biểu: “Tôi cảm thấy rùng mình khi nghĩ rằng hội thảo hòa giải này được tạo ra để khiển trách Quốc hội vì những xung đột và đối đầu ngày càng sâu sắc” và nói thêm: “Tôi tin rằng điều chúng ta cần hơn bất cứ điều gì lúc này là tinh thần hòa giải mà sư thầy Wonhyo đã đề cập, và đây là một cơ hội quý giá để tiếp thu trí tuệ và những bài học từ các bậc trưởng lão đã trải qua lịch sử hiến pháp của chúng ta”.
Ông Joo Ho-young, Phó Chủ tịch Quốc hội, phát biểu: “Tôi cảm thấy rùng mình khi nghĩ rằng hội thảo hòa giải này được tạo ra để khiển trách Quốc hội vì những xung đột và đối đầu ngày càng sâu sắc” và nói thêm: “Tôi tin rằng điều chúng ta cần hơn bất cứ điều gì lúc này là tinh thần hòa giải mà sư thầy Wonhyo đã đề cập, và đây là một cơ hội quý giá để tiếp thu trí tuệ và những bài học từ các bậc trưởng lão đã trải qua lịch sử hiến pháp của chúng ta”.

Ông cho rằng trong bối cảnh hiện nay, tinh thần Hòa Tranh của Wonhyo có thể trở thành nguồn trí tuệ quan trọng giúp hàn gắn những chia rẽ chính trị.

Chi phí khổng lồ của xung đột xã hội

Trong bài tham luận chính với chủ đề “Tư tưởng Hòa hiểu và giá trị hiến định”, cựu Hiệu trưởng Đại học Dongguk, ông Kim Hee-ok, đưa ra những con số đáng chú ý.

Cựu Hiệu trưởng Đại học Đông Quan, ông Kim Hee-ok nhấn mạnh: “Xung đột và đối đầu quá mức trong cộng đồng cản trở sự phát triển quốc gia và xã hội trên mọi lĩnh vực chính trị, kinh tế, xã hội và văn hóa, đồng thời xâm phạm quyền tự quyết và quyền mưu cầu hạnh phúc của người dân,… những quyền cơ bản.” Ông nói thêm: “Việc thực hành tư tưởng hòa giải của sư phụ Wonhyo tương đương với việc hiện thực hóa các giá trị hiến pháp cao cả, và là con đường để bảo vệ đất nước và nhân dân, đảm bảo các quyền cơ bản và hạnh phúc của người dân”.
Cựu Hiệu trưởng Đại học Đông Quan, ông Kim Hee-ok nhấn mạnh: “Xung đột và đối đầu quá mức trong cộng đồng cản trở sự phát triển quốc gia và xã hội trên mọi lĩnh vực chính trị, kinh tế, xã hội và văn hóa, đồng thời xâm phạm quyền tự quyết và quyền mưu cầu hạnh phúc của người dân,… những quyền cơ bản.” Ông nói thêm: “Việc thực hành tư tưởng hòa giải của sư phụ Wonhyo tương đương với việc hiện thực hóa các giá trị hiến pháp cao cả, và là con đường để bảo vệ đất nước và nhân dân, đảm bảo các quyền cơ bản và hạnh phúc của người dân”.

Theo ông, các nghiên cứu cho thấy xung đột xã hội ở Hàn Quốc gây thiệt hại kinh tế khoảng 233 nghìn tỷ won mỗi năm.

Báo cáo về chỉ số xung đột của các quốc gia OECD năm 2025 cũng cho thấy:

+ Hàn Quốc đứng thứ 4 về mức độ xung đột xã hội

+ Nhưng chỉ thứ 27 về năng lực quản lý và giải quyết xung đột

Điều này phản ánh khoảng cách lớn giữa mức độ căng thẳng xã hội và khả năng giải quyết bất đồng.

Theo ông Kim, xung đột kéo dài có thể cản trở sự phát triển của đất nước trên mọi phương diện từ chính trị, kinh tế cho đến văn hóa, đồng thời ảnh hưởng đến quyền tự do và quyền mưu cầu hạnh phúc của người dân.

Cải cách chính trị và trách nhiệm của truyền thông

Trong phiên thảo luận về chính trị, nhiều học giả và cựu lãnh đạo Quốc hội cho rằng hệ thống chính trị hiện nay cũng góp phần làm gia tăng đối đầu.

Ông Lee Heon-seung, Chủ tịch Ủy ban Hòa giải Quốc hội, phát biểu:
Ông Lee Heon-seung, Chủ tịch Ủy ban Hòa giải Quốc hội, phát biểu: "Triết lý hòa giải của Wonhyo Daesa đã được lưu truyền qua hàng nghìn năm như một bài học vĩ đại mà xã hội và cộng đồng chúng ta nên noi theo". Ông nói thêm: "Trong tương lai, Ủy ban Hòa giải Quốc hội sẽ tiếp tục mở rộng con đường cùng tồn tại và hòa hợp bằng cách tôn trọng sự khác biệt dựa trên tinh thần hòa giải".

Một số ý kiến cho rằng:

+ Chế độ tổng thống tập trung quyền lực có thể dẫn đến nhiều hệ quả tiêu cực.

+ Hệ thống bầu cử đơn vị nhỏ dễ tạo ra môi trường “người thắng hưởng tất”, khiến cạnh tranh chính trị trở nên khốc liệt.

Các diễn giả đề xuất xem xét những cải cách như:

+ Cơ chế lưỡng hành pháp.

+ Hoặc hệ thống bầu cử đa thành viên nhằm giảm căng thẳng chính trị.

Trong khi đó, phiên thảo luận về kinh tế - xã hội cho rằng truyền thông cũng có trách nhiệm trong việc làm trầm trọng thêm xung đột xã hội.

Cựu Chủ tịch đài KBS, ông Kim Ui-cheol, nhận định rằng báo chí đôi khi khai thác xung đột như một sản phẩm truyền thông, thay vì đóng vai trò trung gian điều hòa.

Ông đề xuất một số nguyên tắc truyền thông theo tinh thần Hòa Tranh:

+ Giải thích rõ cấu trúc hình thành xung đột.

+ Nhận thức sự bất cân xứng quyền lực trong xã hội.

+ Khôi phục ngôn ngữ cộng đồng.

+ Không xóa bỏ hy vọng về khả năng giải quyết vấn đề.

Hạt giống của sự hòa giải

Sau hội thảo, Hòa thượng Jeongman chia sẻ rằng việc nhắc lại tư tưởng Hòa Tranh của Wonhyo ngay tại Quốc hội, nơi đại diện cho ý chí của nhân dân mang ý nghĩa đặc biệt.

Theo Hòa thượng, nếu tinh thần tôn trọng khác biệt và tìm kiếm điểm chung có thể được áp dụng trong đời sống chính trị, thì đó sẽ là bước khởi đầu cho quá trình xây dựng một xã hội hài hòa hơn.

“Chúng tôi hy vọng những hạt giống được gieo từ hội thảo hôm nay sẽ góp phần làm cho xã hội trở nên trong sáng và tốt đẹp hơn”, ông nói.

Từ triết lý Hòa Hiểu đến đối thoại xã hội

Trong lịch sử Phật giáo Đông Á, Đại sư Wonhyo (617-686) được xem là một trong những nhà tư tưởng lớn với nỗ lực dung hòa những khác biệt giữa các tông phái. Khái niệm Hòa Hiểu (和諍) do ngài đề xuất không nhằm xóa bỏ sự đa dạng của các quan điểm, mà nhấn mạnh việc nhận diện những điểm chung sâu xa giữa các lập trường tưởng chừng đối lập. Theo tinh thần ấy, tranh luận không phải để thắng thua, mà để mở rộng nhận thức và hướng đến chân lý rộng lớn hơn. Chính vì vậy, Hòa Hiểu được xem là một phương pháp tư duy và đối thoại mang tính khai mở, giúp các truyền thống và quan điểm khác nhau có thể cùng tồn tại trong sự tôn trọng lẫn nhau.

Trong bối cảnh nhiều quốc gia đang đối diện với tình trạng phân cực chính trị, bất bình đẳng kinh tế và xung đột xã hội, tinh thần Hòa Hiểu được nhắc lại như một gợi ý đáng suy ngẫm. Thay vì tiếp cận khác biệt bằng thái độ đối đầu, Hòa Hiểu khuyến khích con người tìm kiếm điểm giao thoa giữa các lập trường, đặt lợi ích chung của cộng đồng lên trên những lợi ích cục bộ.

Khi được vận dụng vào đời sống chính trị và xã hội, tinh thần này có thể góp phần nuôi dưỡng văn hóa đối thoại, khuyến khích lắng nghe và mở ra khả năng hợp tác giữa những nhóm quan điểm khác nhau. Chính vì thế, việc nhắc lại tư tưởng của Wonhyo trong không gian nghị trường hôm nay không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng, mà còn gợi ra một hướng tiếp cận mới cho việc hóa giải các căng thẳng trong xã hội hiện đại.

Tác giả: Phóng viên Kwon Jeong-su/Chuyển ngữ và biên tập: Hoa Tranh

Nguồn: beopbo.com